Plant

Mae plentyndod yn gyfnod lle ‘rwyt ti’n newid ac yn datblygu yn gyflym, ac wrth i ti dyfu a datblygu mae’n bosib dy fod yn wynebu heriau a phwysau aruthrol mewn nifer o agweddau yn dy fywyd.

Paid â theimlo’n anweledig, defnyddia dy lais a siarada gyda rhywun!


Gofyn i oedolyn am gymorth

Os oes gen ti broblem na alli di ei datrys ar ben dy hun, mae’n syniad da i ofyn i oedolyn ‘rwyt ti’n ymddiried ynddynt am help.

Weithiau, gall rhywun arall dy helpu i weld dy broblem mewn ffordd wahanol. Gallen nhw roi syniadau newydd i ti am sut i ymdopi gyda phethau. Efallai eu bod nhw wedi bod drwy rywbeth tebyg eu hunain. Efallai eu bod nhw’n gwybod yn union beth i wneud neu yn gwybod am rywun all dy helpu.

Mae rhoi pethau i mewn i eiriau yn aml yn helpu. Weithiau, gall rhannu beth sydd ar dy feddwl fod yn llesol. Gallai siarad â rhywun wneud i ti deimlo nad oes rhaid i ti ddelio gyda phethau ar ben dy hun.

Pethau i’w cofio:

  • Dewis rhywun rwyt ti’n teimlo’n ddiogel gyda nhw;
  • Paratoi beth rwyt ti eisiau ei ddweud;
  • Sicrhau ei fod yn amser da i siarad ac nad oes unrhyw beth arall yn tynnu eu sylw;
  • Ti sydd â’r rheolaeth dros faint rwyt ti’n dweud wrth rywun – does dim rhaid i ti ddweud popeth os nad wyt ti eisiau;
  • Os nad wyt ti’n siŵr a fyddant yn cadw’r hyn y byddi di’n ei ddweud wrthynt yn gyfrinach, galli di ofyn hynny iddyn nhw cyn dweud unrhyw beth.

Gallet drio’r pethau hyn i ddechrau’r sgwrs:

  • “Dwi eisiau dweud rhywbeth wrthot ti, ond dwi ddim yn gwybod sut”
  • “Mae hyn yn anodd i mi ddweud, ond mae gen i rywbeth pwysig i ddweud wrthot ti”
  • “Dwi angen ychydig o gyngor ar rywbeth sy’n fy mhoeni”

Darllen rhagor am sut i ofyn i oedolyn am gymorth


Bwlio yn yr ysgol

Bwlio'n yr ysgol

Os wyt ti neu rywun rwyt ti’n ei adnabod yn cael ei f/bwlio yn yr ysgol, dywed wrth rywun. Dywed wrth ffrind, wrth athro neu athrawes, ac wrth dy rieni.

Mae dweud yn gallu teimlo fel y peth anoddaf yn y byd, ond ni fydd y bwlio’n dod i ben os na ddywedi di. 

Os nad wyt ti’n teimlo y galli di ddweud ar lafar wrth rhywun, ystyria ysgrifennu nodyn i dy rieni yn egluro sut wyt ti’n teimlo, neu siarada gyda rhywun arall fel nain neu taid / mamgu neu dad-cu, modryb, ewythr neu gefnder/gyfnither, a gofynna iddyn nhw i dy helpu i ddweud wrth dy rieni.

Mae bwlio yn cynnwys:

  • pobl yn galw enwau arnat
  • ffugio straeon i dy gael di i drwbl
  • taro, pinsio, brathu a gwthio
  • cymryd pethau oddi wrthot ti
  • difrodi dy eiddo
  • dwyn dy arian
  • ceisio cymryd dy ffrindiau oddi wrthot
  • dy ddychryn fel nad wyt ti eisiau mynd i’r ysgol er mwyn eu hosgoi

Darllen rhagor am fwlio


Dolenni perthnasol


Newyddion perthnasol

Darllen rhagor am iechyd meddwl plant ar meddwl.org


Angen siarad gyda rhywun yn Gymraeg?

Meic Cymrullinell gymorth gwybodaeth, cyngor ac eiriolaeth i blant a phobl ifanc o dan 25 oed yng Nghymru

Childline

Samariaid

Mae mwy o wybodaeth am sut i gael cymorth yma

Rhannu