Gwrthiselyddion

Ymwadiad: Mae gwrthiselyddion yn driniaeth gyffredin ar gyfer afiechydon iechyd meddwl, ac mae’n bwysig iawn trafod hyn gyda’r meddyg ac i beidio â stopio cymryd tabledi eich hunain.

seroxatAr y cyfan, mae’r mwyafrif o’r rhai sy’n defnyddio gwrthiselyddion yn teimlo’u bod yn llesol i’w iechyd meddwl. Fodd bynnag, dylai pawb fod yn ymwybodol o sgil effeithiau posib y meddyginiaethau hyn. Nid ymgais i ddychryn ydi hyn, ond yn hytrach codi ymwybyddiaeth fel y gall unrhyw un deimlo’n hyderus o’u defnyddio.

Dyma ran o’r hyn ddigwyddodd i fab i mi wedi i’w feddyg teulu ei roi ar SSRI o’r enw Seroxat.

Pan yn tynnu at derfyn ei amser yn y coleg, fe ddechreuodd ddiodde o iselder gyda gor-bryder oedd yn amharu ar ei allu i fwyta, cysgu, canolbwyntio ac yn y blaen. Ar ei ymweliad cyntaf cafodd ei roi ar dabledi cryf heb unrhyw sylwadau o beth allai ddigwydd. Ymhen tridiau, roedd ei feddwl yn barhaus ar derfynnu ei fywyd. Fe lyncodd nifer dda o’i dabledi a chael ei hun yn yr ysbyty lle y cafodd air gyda staff o’r Uned Seiciatreg. Dywedodd y rheini y bydden nhw ar gael iddo unrhyw adeg – dydd neu nos – os y byddai’n teimlo’n debyg eto.

Roedd y teimladau yn cryfhau o ddydd i ddydd, a gyda hyn ‘roedd ei dymer yn byrhau. Wedi mis o hyn nid oedd yn gallu cadw’n llonydd na chanolbwyntio ar ddim oherwydd y teimladau dirfawr oedd yn rasio trwy ei feddwl ddydd a nos. Un noson, wedi cyrraedd pwynt na wyddai sut i ymdopi mwyach, aeth i lawr i’r Uned i ofyn am help. Ni gafodd help ac yn ei bryder ei fod yn drysu, fe achosodd ef ddifrod i’r uned.

Mis yn ddiweddarach, cafodd ffit tebyg iawn eto – gartref y tro yma, pan y bu’n rhaid cael plismyn i helpu’r paramedics i’w gael yn saff i’r ysbyty. Y tro hwn, fel y tro blaenorol, cafodd ei gadw ar yr un meddyginiaeth.

Mis eto yn ddiweddarach wedyn, fe gafodd ffit am y trydydd tro. Erbyn hyn roedd yn clywed lleisiau oedd yn ei orchymyn i frifo eraill – neu, os yn rhy wan i wneud hynny, i ddifa ei hun. Fe geisiai daflu ei hun allan drwy ffenest y llofft, bu’n torri ei hun – bellach, fe deimlwn bod yn rhaid cael atebion proffesiynol i’r hyn oedd yn mynd ymlaen.

Y noson honno, yn yr Uned, daeth dau seiciatrydd ifanc i’w holi. Ymhen rhyw ugain munud, aeth y ddau allan i drafod y sefyllfa. Eu hateb wedi dychwelyd i’r stafell? Bod yn rhaid ei dynnu oddiar y Seroxat yn gyfangwbwl – mai y rheini oedd yn achosi’r holl broblemau. Dyma’r tro cynta i ni glywed bod unrhyw bosibilrwydd y gallai’r tabledi yma wneud unrhyw beth ond gwella ei sefyllfa.

Dyma gychwyn y stori’n unig – gan ei fod yn parhau i geisio gwella o’r llanast a ddigwyddodd i’w fywyd.

Fel y dywedais ar y cychwyn, nid ymgais i ddychryn ydi hyn – ond yn hytrach ymgais i dynnu sylw at yr hyn all ddigwydd. Hoffwn feddwl bod darllen yr hanesyn hwn yn gyfrwng, i unrhyw un sy’n amau a yw eu meddyginiaeth yn gweithio iddynt, i holi am gymorth gwahanol.

OS YDYCH YN AMAU – HOLWCH EICH MEDDYG. PEIDIWCH AR UNRHYW GYFRI ROI’R GORAU I’R TABLEDI HEB GYMORTH MEDDYGOL.

Diolch am ddarllen yr hanesyn.

Mam

Sylwadau Meddyg teulu:

Mae SSRIs fel Seroxat yn driniaeth gyffredin ar gyfer iselder a gorbryder sydd yn gallu bod yn hynod effeithiol ac yn y rhan fwyaf o achosion does prin dim sgil effeithiau. Mae SSRIs yn gallu achosi mwy o orbryder i gychwyn, ond mae’r symptomau yma fel arfer yn setlo yn weddol sydyn wrth barhau i gymryd y tabledi. Roedd pryderon am SSRIs dros ddegawd yn ôl a phenderfynwyd yn sgil hyn y dylid osgoi trin iselder mewn pobl ifanc dan 18 oed gydag SSRIs, ag eithrio Fluoxetine (Prozac). Mae’n bwysig pwysleisio y dylai unrhyw un sy’n pryderu am eu triniaeth fynd i drafod gyda’r meddyg ac i beidio stopio’r tabledi eu hunain.

Rhannu

2 sylw ar “Gwrthiselyddion

  1. Diolch am roi’r hanes uchod ar y wefan. Trist na fyddech wedi gallu ei rhoi fel y’i hysgrifenwyd – ond yn parchu’ch angen i fod yn ddoeth! Diddorol iawn ydi gweld y darlun o Seroxat 20mg oherwydd, fel y gwyddoch o’r gwreiddiol, nid 20mg oedd yr hyn a gafodd ei roi gan y meddyg. Wn i ddim a fyddai wedi gwneud gwahaniaeth i’r hyn a ddigwyddodd, ond mae lle i amau y gallai, gan na ellir cychwyn unrhyw un ar fwy na 20mg bellach, hyd y gwn i . Gwych oedd y newydd, dros ddegawd yn ol, na ddylid ei roi i blant na phobol ifanc – ond y gwir yw nad ydi hynny’n mynd yn ddigon pell. Yng ngeiriau’r meddyg teulu yn ei sylwadau yma “yn y rhan fwyaf o achosion ‘d oes prin dim sgil effeithiau” meant yn swnio mor saff – mae dweud hyn yn gamarweiniol oherwydd y nifer sydd yn methu dyfnu eu hunain ohonynt heb son am y nifer sy’n adweithio’n ddifrifol o wael iddynt. Ydyn, mae nhw’n gweithio i lawer – ond meddyginiaeth tymor byr ddylai y rhain fod ( tua 6 mis ar y mwya) a dyna pryd y mae llawer yn gweld yr anhwylder o’u cael o’u sustem. Mae llaweroedd lawer arnynt, nid oherwydd eu bod yn gweithio mor dda ond, yn hytrach, AM NA ALLANT BEIDIO EU CYMRYD. Meddyliwch am y gost i’n gwlad – yn ariannol i ddechrau; yn fwy na hynny, wrthgwrs, y golled i’n cymdeithasau oherwydd anabledd i weithio a chyfrannu’n effeithiol.

Gadael Ymateb