Llyfrau ar bresgripsiwn ar gyfer iechyd meddwl : Darllen yn Well

Fel rhan o’r cynllun llwyddiannus, Darllen yn Well, mae The Reading Agency a Chymdeithas Prif Lyfrgellwyr Cymru yn lansio rhestr o lyfrau Darllen yn Well ar Bresgripsiwn ar gyfer iechyd meddwl yng Nghymru.

Datblygwyd y cynllun gyda chyrff iechyd blaenllaw, ynghyd â phobl sydd â phrofiad o salwch meddwl a’r bobl sy’n gofalu amdanynt.

Mae The Reading Agency yn gweithio gyda Chyngor Llyfrau Cymru er mwyn cyfieithu llyfrau sydd ar y rhestr i’r Gymraeg; bydd casgliadau o lyfrau a deunyddiau cefnogi ar gael oddi wrth lyfrgelloedd, yn Gymraeg a Saesneg.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Argyfwng #iechydmeddwl y Gymraeg – Wyn Williams

Cyhoeddwyd yr erthygl hon yn wreiddiol yn Y Cymro ar-lein ar Fai 5ed 2019.


Mae Wythnos Ymwybyddiaeth Iechyd Meddwl 2019  yn dechrau wythnos nesaf yn anlwcus i rai – gan gynnwys y triskaidekaphobics yn ein mysg – ar 13eg o Fai. 

Dyna’r fath o agwedd a gymrais i o’n system addysg o ran iechyd meddwl – bod hi’n afiechyd, ac fel pob afiechyd, gwell chwerthin amdano na chymryd o ddifri achos…wel be chi’n mynd i wneud, atal pob afiechyd? Gwell chwerthin ar ben gwely angau…

Wrth gwrs, y gwahaniaeth mawr rhwng – dwedwch chi – cancr ac iechyd meddwl, yw bod yna llawer yn fwy y gall dioddefwr iechyd meddwl ei wneud o ran ymateb iddo. Dyna un o’r rhesymau mae’r Cymro yn falch iawn i roi llwyfan i’r myfyriwr Joedi Grabham ar ein gwefan ac yn ein papur newydd misol oherwydd ceir yno camau ymarferol i ddefnyddio ymarfer corff i godi eich hwyliau.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Cris Dafis yn trafod galar mewn dilyniant newydd o gerddi : Golwg360

Y brofedigaeth o golli cymar bron i bymtheg mlynedd yn ôl yw sail y dilyniant o gerddi gan Cris Dafis, sydd ar fin cael eu cyhoeddi.

Yn 2005, bu farw Alex yn sydyn o ganlyniad i ddamwain yn y môr tra roedd y ddau ohonynt ar wyliau ar Ynys Bali.

Mae Mudo, a gyhoeddir ar ddiwedd y mis gan Gyhoeddiadau’r Stamp, yn cynnwys 14 o gerddi yn ymateb i’r golled honno.

Thema amlycaf y cerddi yw adar yn mudo, ac mae gan y frân le canolog yn hynny, meddai’r bardd.

“Mae’r frân yn y cerddi yn rhyw fath o symbol o alar,” meddai. “Ro’n i’n ei weld e’n help i bersonoli galar, rhywsut.

Mae galar yn rhywbeth sy’n amgylchynu bywyd rhywun, ac mae’n mynd yn rhyw bŵer nebulous…

Roeddwn i’n ei weld e’n help i feddwl am alar fel rhywbeth diriaethol y gallwch chi gael gwared ohono fe.

Pan y’ch chi mewn cyfnod o alar, mae’n hawdd iawn i feddwl ‘dyma beth fydd fy mywyd i am byth’, math o beth, ond… yn y pen draw, mae brain yn marw, felly mae gobaith y bydd galar yn gallu diflannu hefyd.”

Darllen rhagor : Golwg360


Rhannu

‘Madi’ – nofel newydd am anhwylderau bwyta : Atebol

Nofel i oedolion a phobl ifanc yw Madi gan yr awdur a’r dramodydd amryddawn, Dewi Wyn Williams. Dyma gyfrol ddirdynnol a chignoeth sy’n adrodd stori merch ifanc sy’n byw gydag anorecsia a bwlimia ac yn cuddio’r salwch.

Gydag arlunwaith lliwgar a manwl Niki Pilkington yn addurno’r clawr ac ambell i dudalen o fewn y gyfrol, dyma stori gan awdur sy’n ysgrifennu’n onest am bwnc sy’n bersonol iawn iddo.

Perffeithrwydd, hunaniaeth, rheolaeth. Sut gall Madi ddod o hyd i’r rhain mewn byd amherffaith, cystadleuol ac afreolus, a dim ond unigrwydd iddi yn gwmni? Nid yw stori Madi’n ddarllen cyfforddus, ac er bod y nofel yn llawn hiwmor tywyll a sylwadau crafog, mae’r cynnwys yn gignoeth. Dyma nofel heriol i’n cymdeithas fodern, a’i harddull a’i themâu anghonfensiynol yn torri cwys newydd.

Dywedodd Dewi:

“Mae’r cyflwr yn cynyddu ar draws y byd, yn cael ei fwydo gan gymdeithas sydd yn edrych fwyfwy i’r drych ac mae’n rhaid codi ymwybyddiaeth am y cyflwr seicolegol erchyll hwn sydd yn dinistrio unigolion a theuluoedd.”.

Bydd Madi ar gael i’w brynu ar ddiwedd mis Mawrth am £8.99 yn eich siop lyfrau leol neu’n uniongyrchol oddi wrth y cyhoeddwyr, Atebol.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Hel Meddyliau – Louise Tribble

Bu criw meddwl.org yn holi Louise Tribble, awdur llyfr ‘Mili Meddwl’, am ei phrofiadau hi o iechyd meddwl a’r ysgogiad i ysgrifennu’r llyfr yma i blant.

Pryd oedd y tro cyntaf i chi fod yn ymwybodol o’ch iechyd meddwl eich hun, neu iechyd meddwl fel pwnc yn gyffredinol? Beth yw eich profiadau chi?

Ers yn blentyn dw’i wedi dioddef ag iselder a phryder, ond roedd pawb yn galw fi’n “worrier” a doedd dim byd y gallen nhw neud. Nes i ddioddef â meddyliau hunanladdol am flynyddoedd. Ar ôl cwrdd â bachgen lyfli, aeth e a fi i weld y meddyg pan oeddwn i yn 17 mlwydd oed.

Dechreuais i gymryd meddyginiaeth pan es i i’r brifysgol, ond yn anffodus cymerodd e tan i mi symud i Sweden yn 23 mlwydd oed i fi gael help seiciatrydd.

Yn lwcus i mi, ffeindiais i lyfr amdano Mindfulness ac fe helpodd hynny lawer. Dewisais ysgrifennu llyfr o’r enw ‘Mili Meddwl’ sydd yn helpu plant bach i ddysgu sut i fod yn ‘Mindful’ ac felly yn eu helpu nhw i adeiladu iechyd meddwl positif.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Rhyddhau’r Cranc – Malan Wilkinson : Llyfr yr Wythnos BBC Radio Cymru

Addasiad o lyfr Malan Wilkinson, Rhyddhau’r Cranc, oedd llyfr yr wythnos rhaglen Bore Cothi ar Radio Cymru yn ddiweddar. Mae’r llyfr yn cynnwys atgofion Malan sydd wedi byw â chyflyrau iechyd meddwl ers blynyddoedd.

Cliciwch ar y llun isod i wrando ar Malan yn darllen darnau o’i llyfr.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Diffyg adnoddau i helpu pobl ifanc â galar yn y Gymraeg : BBC Cymru Fyw

Mae yna ddiffyg adnoddau cyfrwng Cymraeg ar gael i helpu pobl ifanc ymdopi â galar, yn ôl awdures.

Daw’r sylw gan Ann Atkin wrth i lyfr newydd o’r enw ‘Popeth yn Newid’ gael ei lansio er mwyn helpu plant a phobl ifanc i ddelio â cholled.

Cyfieithiad o ‘Everything’s Changing’ gan yr un awdur yw’r llyfr newydd, adnodd a ddefnyddiwyd gan nifer o wasanaethau sy’n cefnogi pobl ifanc a phlant mewn profedigaeth.

Dywedodd Ms Atkin, sy’n gweithio yn Hosbis Sant Cyndeyrn:

“Drwy fy ngwaith gyda’r hosbis dwi’n deall pa mor bwysig yw hi i blant ddefnyddio eu hiaith gyntaf mewn amser o brofedigaeth. Hyd y gwn i, nifer fach iawn o adnoddau sydd ar gael i blant sydd yn galaru yn yr iaith Gymraeg.”

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw


Rhannu

Trafodaeth ‘Hel Meddyliau’ yn yr Eisteddfod

Cynhaliwyd trafodaeth ar effaith llenyddiaeth ar iechyd meddwl yn y Babell Lên yn yr Eisteddfod eleni gyda: 

  • Alaw Griffiths – golygydd ‘Gyrru Drwy Storom’
  • Angharad Gwyn – a gyfrannodd ddarn am ei phrofiad o anorecsia i ‘Gyrru Drwy Storom’
  • Wynford Ellis Owen – sefydlydd Stafell Fyw Caerdydd – canolfan gymunedol sy’n cynnig triniaeth, cefnogaeth ac ôl-ofal i bobl sy’n dioddef o bob math o ddibyniaethau
  • Sara Gibson – newyddiadurwr a brofodd gyfnod anodd ar ôl geni ei thrydydd plentyn, ac roedd darllen straeon newyddion neu nofelau yn anodd iddi.

Diolch i’r cyfrannwyr am drafodaeth werthfawr. Mae fideo o’r drafodaeth, a gynhyrchwyd gan Cwmni Da, i’w weld isod.


Rhannu

Adolygiad o ‘Rhyddhau’r Cranc’ – Malan Wilkinson

Aeth Arddun Rhiannon ati i adolygu llyfr Rhyddhau’r Cranc gan Malan Wilkinson ar gyfer gwefan Y Lolfa.

Mae’r llyfr yn cynnwys atgofion Malan sydd wedi byw â chyflyrau iechyd meddwl ers blynyddoedd.


Rwyf wedi dilyn hanes Malan Wilkinson ers peth amser erbyn hyn, felly fel y gallwch ddychmygu, roeddwn ar ben fy nigon o glywed bod Malan yn brysur ysgrifennu a bod llyfr, a fyddai’n trafod ei thaith a’i phrofiadau personol o fyw gyda salwch meddwl, ar y ffordd.

Parhau i ddarllen

Rhannu