Hel Meddyliau gyda Sian Harries

Bu criw meddwl.org yn holi’r sgriptwraig a pherfformwraig comedi Sian Harries am ei phrofiadau gyda’i hiechyd meddwl, endometriosis a therapi.


Pryd oedd y tro cyntaf i ti fod yn ymwybodol o dy iechyd meddwl dy hun, neu iechyd meddwl fel pwnc yn gyffredinol?

Y tro cynta’ i fi ddod yn ymwybodol o iechyd meddwl o’dd pryd o’n i’n byw bant yn y brifysgol, yn rhannu tŷ afiach gyda 5 bachgen, ddim yn edrych ar ôl fy hun yn dda iawn, yn becso gormod am greu gwaith perffaith a mewn perthynas anhapus. Na’r tro cynta i fi fynd ar anti-depressants ac o nhw’n grêt. O’n i ‘mond arnyn nhw am gwpwl o fisoedd ond fi’n cofio nhw’n rili gweithio – fel tase nhw’n rhoi stop i’r dagrau ac yn rhoi cyfle i fi feddwl yn glir er mwyn sortio popeth mas heb ormod o emosiwn.

O’n i ddim yn deall ar y pryd ond o’n i’n dioddef o anxiety – ers o’n i’n fach rili – ac o’n i’n meddwl bod e’n hollol normal i deimlo ofn pob dydd, i adael pobl a digwyddiadau cal cyment o effaith arna’i. Os nag oedd rhywun yn dangos bo’ nhw wrth eu boddau ‘da’ fi, e.e. ddim yn gwenu neu’n bod yn hollol amlwg o neis, bydden i’n bendant bo’ nhw’n ‘nghasáu i. Sai’n teimlo fel ‘na rhagor.

Ma dysgu am boundaries wedi helpu lot – ma hawl ‘da pob un person dweud ‘na’ a beth ma nhw’n hapus neud neu beidio. ‘Sdim rhaid i weud ‘na’ fod yn ddramatig chwaith, ma modd dweud e mewn ffordd cariadus.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Hel Meddyliau – Meinir Ann Thomas

Tro yma, Meinir Ann Thomas fu’n egluro wrth meddwl.org mor anodd yw byw bywyd dyddiol law yn llaw â phrofiadau iechyd meddwl.

Pryd oedd y tro cyntaf i chi fod yn ymwybodol o’ch iechyd meddwl eich hun, neu iechyd meddwl fel pwnc yn gyffredinol? Beth yw eich profiadau chi?

O edrych nôl, yn fuan iawn ar ôl colli mam ym mis Medi 1992. Roedd hi ond yn 35 oed, a minnau ond yn 10. Ro’n i eisiau bod gyda hi, felly nes i acshyli gymryd gorddos yn fuan iawn ar ôl iddi farw (tua pythefnos mae’n siŵr) er mwyn cael bod gyda hi. Wrth gwrs, naeth e ddim gweithio, a nes i ddim trial eto chwaith, ond do’n i ddim yn iawn o bell ffordd. Wi’n cofio dweud wrth dad tua mis ar ôl colli mam fy mod i’n depressed. Wedodd e shwt allen i fod yn depressed yn 10 oed? Ar ôl hynny, nes i gau fy ngheg. Cadw fy nheimladau i mi’n hun. Parhau i ddarllen

Rhannu

Hel Meddyliau – Louise Tribble

Bu criw meddwl.org yn holi Louise Tribble, awdur llyfr ‘Mili Meddwl’, am ei phrofiadau hi o iechyd meddwl a’r ysgogiad i ysgrifennu’r llyfr yma i blant.

Pryd oedd y tro cyntaf i chi fod yn ymwybodol o’ch iechyd meddwl eich hun, neu iechyd meddwl fel pwnc yn gyffredinol? Beth yw eich profiadau chi?

Ers yn blentyn dw’i wedi dioddef ag iselder a phryder, ond roedd pawb yn galw fi’n “worrier” a doedd dim byd y gallen nhw neud. Nes i ddioddef â meddyliau hunanladdol am flynyddoedd. Ar ôl cwrdd â bachgen lyfli, aeth e a fi i weld y meddyg pan oeddwn i yn 17 mlwydd oed.

Dechreuais i gymryd meddyginiaeth pan es i i’r brifysgol, ond yn anffodus cymerodd e tan i mi symud i Sweden yn 23 mlwydd oed i fi gael help seiciatrydd.

Yn lwcus i mi, ffeindiais i lyfr amdano Mindfulness ac fe helpodd hynny lawer. Dewisais ysgrifennu llyfr o’r enw ‘Mili Meddwl’ sydd yn helpu plant bach i ddysgu sut i fod yn ‘Mindful’ ac felly yn eu helpu nhw i adeiladu iechyd meddwl positif.

Parhau i ddarllen

Rhannu

‘Anweledig’ – Cyfweliad gydag Aled Jones Williams

Aled Jones Williams, awdur ‘Anweledig’

Ym mis Chwefror a Mawrth mi fydd Anweledig, cynhyrchiad diweddaraf Aled Jones Williams, yn teithio 5 o brif theatrau Cymru.

Dyma benllanw cyfres sydd wedi ei ysbrydoli gan gofnodion meddygol yr hen ysbyty iechyd meddwl Dinbych yng Ngogledd Cymru.

Mae’r stori’n dilyn taith dynes sy’n byw gydag iselder difrifol wrth iddi frwydro i ymdopi â salwch anweledig. Dilynwn ornest bersonol Glenda (Ffion Dafis) wrth iddi brofi gwellhad a mentro i fywyd tu hwnt i’r ysbyty, a sut y mae hi, ei theulu a’i ffrindiau yn ymdopi â realiti’r gwellhad.

Dyma’r awdur yn egluro’r broses o ddatblygu’r ddrama gignoeth i gwmni theatr Frân Wen.

Beth oedd cychwyn proses datblygu Anweledig? 

Roedd Ysbyty Dinbych yn rhyddhau hyn a hyn o’u dogfennau, ac felly roedd Frân Wen wedi cysylltu i ofyn a oedd gen i ddiddordeb datblygu cynhyrchiad theatr wedi ei ysbrydoli gan yr hen gofnodion meddygol.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Rhyddhau’r Cranc – Holi Malan Wilkinson

Mae Malan Wilkinson wedi rhannu ei phrofiadau yn gyhoeddus ers peth amser, ond wedi ei chyfnod diweddaraf mewn gofal dwys, mae hi yn rhyddhau ei llyfr cyntaf ar y profiadau hyn, Rhyddhau’r Cranc. Bu iddi eisoes gyfrannu pwt o’i hanes at gyfrol Gyrru drwy Storom a olygwyd gan Alaw Griffiths (2015), ond y tro hwn, mae hi’n rhyddhau ei stori i’r byd – heb guddio dim.

Wrth i lansio a chyhoeddi Rhyddhau’r Cranc agosau, fe fuon ni’n holi Malan am ei hysgogiad i ysgrifennu’r llyfr a’r profiad o wneud hynny wedyn. Dyma oedd ganddi i’w ddweud…

 

Malan, pryd oedd y tro cyntaf i ti ddod yn ymwybodol o iechyd meddwl, ac o dy iechyd meddwl dy hun? Yn fras, be ydi dy brofiadau di?

Tua pum mlynedd yn ôl, es i’n ddifrifol wael a sylwi am y tro cyntaf bod gen i gyflwr/au iechyd meddwl. Fe arweiniodd hynny at fy nghyfnod cyntaf mewn uned seiciatryddol. Ro’ ni wastad wedi bod yn bersonoliaeth obsesif, ond fe aeth y cyfan tu hwnt i’m rheolaeth bum mlynedd nôl ac am y tro cyntaf erioed, ro’ ni angen gofal dwys. Mae gen i Anhwylder Personoliaeth Ffiniol (BPD) ac iselder. Dw i wedi dioddef cyfnodau isel tu hwnt.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Cyfweliad â Nigel Owens – Iechyd Meddwl

Nigel Owens

Mae Nigel Owens yn ddyfarnwr rygbi rhyngwladol. Bu criw Gwefan Meddwl yn trafod iechyd meddwl gydag ef yn ddiweddar.

Pryd oedd y tro cyntaf i chi fod yn ymwybodol o’ch iechyd meddwl eich hun, neu iechyd meddwl fel pwnc yn gyffredinol?

I fod yn onest, doeddwn i ddim yn ymwybodol ohono pan oeddwn i’n iau, ond wrth edrych nôl wrth i mi fynd yn hŷn, dechreuais i ystyried beth oedd e. Ar y pryd, nes i ddim feddwl amdano fel salwch meddwl.

Fe ddechreuodd e pan oeddwn i tua 19/20 oed. Roeddwn i’n delio â fy rhywioldeb am y tro cyntaf. Ar y pryd, doeddwn i ddim yn gwybod beth oedd e, nac unrhyw beth am iechyd meddwl tan oeddwn i’n hŷn ac yn fwy ymwybodol.

Mae hyn yn mynd nôl rhyw 25 mlynedd, cyfnod lle nad oedd llawer o bobl yn gwybod beth oedd salwch meddwl fel maen nhw nawr.

Parhau i ddarllen

Rhannu