Effaith poen corfforol hirdymor ar ein hiechyd meddwl

(Daw’r wybodaeth isod o blurtitout.org)

Gall poen corfforol hirdymor effeithio ar ein hiechyd meddwl yn sylweddol. Gall fod yn rhwystredig, nid yn unig am y gall effeithio’n negyddol ar ein hwyliau, ond gall ein rhwystro rhag gwneud rhai pethau rydyn ni’n gwybod fyddai’n llesol i’n hwyliau. 

Gall ein perthynas â phobl eraill fod yn anodd 

Gall poen parhaus effeithio’n sylweddol ar ein perthynas gydag eraill. Gall ddwyn amser amhrisiadwy wrth ein rhwystro rhag gweld teulu a ffrindiau. Weithiau gallwn deimlo fel cymaint o fwrn ar y rhai o’n cwmpas y gallwn eu gwthio i ffwrdd. Dydyn ni ddim am i’n poen ni eu cyfyngu. Gall hynny wneud i ni deimlo’n ynysig.

Gall ein poen ein hatal rhag cyfarfod pobl ac atal neu effeithio ar unrhyw berthynas ramantaidd drwy’n hatal rhag gwneud pob mathau o bethau yr hoffem. Gall partner ddod yn ofalydd. Gall poen fod yn drydydd parti mewn perthynas, a gallwn ni ynysu’n hunain a chau partner allan neu orffen perthynas am nad ydyn ni am i’n poen ni atal ein partner rhag gwneud beth maen nhw ei eisiau.

Ni allwn wneud gymaint ag yr hoffem

Gall ymarfer corff wella’n hwyliau. Nid yn unig y gall achosi i endorffinau lifo drwy’r corff, ond gall wneud i ni deimlo mwy o reolaeth dros ein corff, a gallwn ni ddod i gysylltiad â phobl sy’n rhannu’n diddordeb. Os na allwn ni wneud cymaint ag yr hoffen ni, allwn ni ddim ymwneud ag eraill a gallwn deimlo’n gaeth i’n cartrefi.

Gall effeithio ar ein cwsg 

Mae cwsg yn hanfodol i gynnal iechyd meddwl da. Gall poen parhaus effeithio ar gwsg. Gall ein hatal rhag cysgu pan fyddwn ni wedi blino am na allwn fod yn gyfforddus neu’n ddi-boen. Weithiau bydd yn ein deffro yn ystod y nos – gall ddigwydd i rai ohonon ni droeon bob nos. Yn aml byddwn yn deffro yn y bore yn teimlo nad ydyn ni wedi gorffwys o gwbl. Gall y diffyg gorffwys yma beri i ni deimlo’n flin a lleihau’n gwydnwch emosiynol, all fod yn hynod negyddol i’n hwyliau.

Mae poen yn flinedig 

Yn ogystal â thrafferth cysgu, gall poen ein blino. Os ydyn ni mewn poen mawr am gyfnod o amser byddwn ni’n debygol o fod yn gynyddol flinedig wedi hynny. Ac yn hytrach nag fel ymateb yn syth i’r boen gall blinder ein taro’n ddiweddarach. Pan ydyn ni wedi blino mae popeth yn fwy o ymdrech a gall fod yn anoddach ymdopi. Rydyn ni’n llai abl i reoli’n hemosiynau. Gall ein hwyliau felly fod yn fwy bregus i’r byd o’n cwmpas a gall y pethau bach na fyddant yn ein poeni fel arfer deimlo fel diwedd y byd.

Mae’n rhaid i ni drefnu’n bywyd o amgylch ein poen

Yn aml mae ffin denau rhwng byw ein bywyd mewn cydbwysedd â’n poen. Mae poen parhaus yn aml yn golygu fod gennym lai o egni na pherson arferol. Mae’n rhaid i ni gymryd ein hamser a gorfod peidio gwneud pethau yr hoffen ni yn aml. Mae’n rhaid i ni gael ffiniau clir. Pan fydd ein corff yn ein hatal rhag gwneud yr hyn yr hoffai’n meddwl ei wneud mae’n rhwystredig ac yn gallu’n digalonni, a gall ein tynnu’n ddarnau a gwneud i ni deimlo’n ddiwerth ac yn ddig.

Gallwn deimlo’n ddiwerth

Gall poen parhaus wneud i ni deimlo nad oes gwerth i ni. Yn aml ni allwn wneud popeth yr hoffen ni. Gall effeithio ar y ffordd y byddwn yn uniaethu ag eraill, gall ein hatal rhag gweithio yn ein swyddi delfrydol, a’n hatal rhag mynd ar anturiaethau a dilyn ein diddordebau. Mae’n bosibl bod rhaid i ni ddibynnu ar fudd-daliadau – does dim cywilydd yn hynny o gwbl, mae rheswm dros fodolaeth budd-daliadau, ond gallwn deimlo cywilydd oherwydd bod stigma ynghlwm â nhw. Weithiau bydd rhaid i ni ddibynnu ar ffrindiau, teulu neu ofalwyr i’n cynorthwyo gyda phethau y byddai gwell gyda ni eu gwneud ein hunain. Gallwn deimlo’n ddiymadferth, fel na allwn ni wneud unrhyw beth ein hunain, yn gallu gwneud i ni deimlo’n ddiwerth neu’n annigonol. Gallwn ni deimlo’n isel ofnadwy oherwydd hynny.

Mae hawl gyda ni i deimlo’n ofnadwy

Mae’n iawn i deimlo wedi ‘laru. Gall poen parhaus ein llethu. Weithiau gall deimlo fel ymdrech diddiwedd. Efallai nad oes rheswm dros ein poen, ac nad yw poen laddwyr yn gwneud digon. Falle cawn gynnig Therapi Ymddygiad Gwybyddol (CBT) i’n helpu i reoli poen – dydy hynny ddim yn golygu mai yn y meddwl y mae ein poen, mae’n rhywbeth ychwanegol i ni ei ddefnyddio i ymdopi. P’un ai a oes ffordd gyda ni i ymdopi â’r boen ai peidio, mae hawl gyda ni i deimlo’n isel amdano. Mae hawl gyda ni i fod yn rhwystredig neu’n ddig fod ein bywyd fel hyn ac nad oes atebion neu ddatrysiad bob tro. Mae’n teimladau’n ddilys bob tro.

Mae cymharu ein hunain yn anochel

Er ein bod yn cael ein cynghori’n aml i beidio â chymharu ein hunain nawr â fersiynau o’n hunain o’r gorffennol, mae’n anodd iawn peidio. Gall fod yn anodd gweld lluniau o’n ffrindiau’n mwynhau mewn digwyddiad arall nad ydyn ni wedi gallu mynd iddo. Os nad ydyn ni wastad wedi byw gyda phoen i’r graddau yr ydyn ni nawr, gall fod yn anodd peidio meddwl ‘roeddwn i’n arfer gallu gwneud hyn’. Mae cymharu yn anochel, ond gall fod yn ddefnyddiol cofio mai dim ond ein gorau y gallwn ni wneud. A bydd ‘ein gorau’ yn amrywio o ddydd i ddydd.

(Daw’r wybodaeth uchod o blurtitout.org)


image_pdfPDFimage_printArgraffu
Rhannu

Gadael Ymateb