‘Angen mwy o gymorth seicolegol i rieni babanod cynnar’ : BBC Cymru Fyw

Kim Williams

Mae mam o Bwllheli wedi dweud wrth Newyddion 9 bod diffyg ymwybyddiaeth ynghylch yr effaith seicolegol ar rieni babanod sy’n cael eu geni’n gynnar.

Yn ôl Kim Williams, mae genedigaeth ei mab, Caio – 10 wythnos yn gynnar – a’r saith wythnos y bu’n cael gofal dwys yn Ysbyty Gwynedd ac Ysbyty Glan Clwyd yn cael “effaith enfawr” ar y teulu hyd heddiw.

Mae Caio bellach yn ddwy oed, ond mae amgylchiadau ei enedigaeth yn 2017 wedi gadael eu hôl.

“Mae o jest yn massive o whirlwind. Un diwrnod ma’ bob dim yn mynd yn smooth a wedyn – crash.”

Mae’n dweud ei bod yn “teimlo’n ofnadwy o isel ar un adeg” a wedi cael sesiynau cwnsela.

Yn ol canllawiau Llywodraeth Cymru, dylai cymorth seicolegol a chymdeithasol fod ar gael i bob rhiant sydd â phlentyn mewn gofal newydd-enedigol, ond mae yna bryder bod y baich yn syrthio’n gynyddol ar nyrsys i ddarparu gofal iechyd meddwl i rieni.

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw





Angen gwella gwasanaeth iechyd meddwl plant : BBC Cymru Fyw

Mae Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru wedi nodi bod angen gwella agweddau o wasanaeth iechyd meddwl plant a’r glasoed.

Diffyg gwelyau ar gyfer pobl ifanc sydd â phroblemau iechyd meddwl “risg uchel” oedd un o brif bryderon eu hadroddiad diweddar.

Tair uned arbenigol i gleifion sydd yng Nghymru, gyda lle i 51 o bobl.

Mae’r adolygiad wedi canolbwyntio ar y canlynol:

  • Gwasanaethau iechyd meddwl plant a’r glasoed (CAMHS);
  • Gwasanaethau gofal iechyd cyffredinol i bobl ifanc;
  • Cefnogi pobl ifanc sydd â chyflyrau sy’n cyfyngu ar fywyd a gofal lliniarol;
  • Trosglwyddo o wasanaethau gofal iechyd plant i wasanaethau gofal iechyd oedolion.

Dywed yr adolygiad fod pobl ifanc at ei gilydd yn cael profiadau da o ofal yn y gwasanaethau, ond mae yna bryderon am allu unedau cleifion mewnol CAMHS yng Nghymru i letya pobl risg uchel.

Golyga hyn, yn ôl yr adroddiad, nad yw pobl ifanc bob amser yn gallu cael gofal amserol yn agos at eu cartrefi a bod yn rhaid i rai ohonyn nhw gael eu lleoli y tu allan i’w hardaloedd.

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw




‘Angen cydnabod problemau iechyd meddwl pobl ddall’ : BBC Cymru Fyw

Rhaid gwella’r ymwybyddiaeth o broblemau iechyd meddwl ymhlith pobl ddall, yn ôl Elin Williams o Ddyffryn Conwy, sy’n raddol wedi bod yn colli ei golwg ers yn chwech oed.

Mae ystadegau’n dangos bod pedwar o bob 10 person sydd â nam ar eu golwg yn dangos symptomau o iselder.

Dywedodd Elin ei bod wedi delio â gorbryder ers yn ifanc, a bod hynny wedi gwaethygu trwy ei chyfnod yn yr ysgol.

“O’n i’n teimlo’n wahanol ar adegau, yn enwedig am ‘mod i’n gorfod gwneud gwaith trwy braille ac yn defnyddio ffon wen.

Mi oedd o lot gwaeth pan o’n i yn yr ysgol, yn y chweched ddosbarth yn enwedig. Pan o’n i’n cerdded mewn i ystafell do’n i methu gweld pwy oedd yno neu lle i fynd i eistedd. O’n i ar fy mhen fy hun lot o’r amser a’n teimlo’n unig ac yn wahanol i bawb arall.”

Yn ôl elusen yr RNIB dim ond 17% o bobl sydd â nam ar eu golwg sy’n cael cynnig cymorth emosiynol.

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw





Y Samariaid yn annog dynion i ofyn am help : Iechyd Meddwl Cymru

Cyhoeddwyd arolwg newydd a gomisiynwyd gan y Samariaid ar 19 Mawrth, sy’n dangos bod stigma dal yn broblem ymhlith dynion wrth iddynt geisio chwilio am help pan fyddant yn cael trafferth ymdopi.

Nid yw dau ym mhob pump (41%) o ddynion yn Lloegr, yr Alban a Chymru, sydd rhwng 20 a 59 oed, yn chwilio am gymorth pan fydd angen, oherwydd mae’n well ganddynt i ddatrys problemau eu hunain. Mae’r arolwg hefyd yn dangos nad yw dynion am deimlo fel baich, ac nid ydynt yn teimlo y byddai pobl eraill yn deall eu problemau.

Mae’r Samariaid yn lansio ymgyrch Pobl Go Iawn, Straeon Go Iawn lle y mae dynion sydd wedi goresgyn cyfnodau anodd yn rhannu eu straeon er mwyn annog dynion eraill i chwilio am help.

Bydd mwy na hanner cant o ddigwyddiadau lleol yn cael eu cynnal yng Nghymru, Lloegr a’r Alban er mwyn helpu hyrwyddo’r ymgyrch.

Darllen rhagor : Iechyd Meddwl Cymru





‘Madi’ – nofel newydd am anhwylderau bwyta : Atebol

Nofel i oedolion a phobl ifanc yw Madi gan yr awdur a’r dramodydd amryddawn, Dewi Wyn Williams. Dyma gyfrol ddirdynnol a chignoeth sy’n adrodd stori merch ifanc sy’n byw gydag anorecsia a bwlimia ac yn cuddio’r salwch.

Gydag arlunwaith lliwgar a manwl Niki Pilkington yn addurno’r clawr ac ambell i dudalen o fewn y gyfrol, dyma stori gan awdur sy’n ysgrifennu’n onest am bwnc sy’n bersonol iawn iddo.

Perffeithrwydd, hunaniaeth, rheolaeth. Sut gall Madi ddod o hyd i’r rhain mewn byd amherffaith, cystadleuol ac afreolus, a dim ond unigrwydd iddi yn gwmni? Nid yw stori Madi’n ddarllen cyfforddus, ac er bod y nofel yn llawn hiwmor tywyll a sylwadau crafog, mae’r cynnwys yn gignoeth. Dyma nofel heriol i’n cymdeithas fodern, a’i harddull a’i themâu anghonfensiynol yn torri cwys newydd.

Dywedodd Dewi:

“Mae’r cyflwr yn cynyddu ar draws y byd, yn cael ei fwydo gan gymdeithas sydd yn edrych fwyfwy i’r drych ac mae’n rhaid codi ymwybyddiaeth am y cyflwr seicolegol erchyll hwn sydd yn dinistrio unigolion a theuluoedd.”.

Bydd Madi ar gael i’w brynu ar ddiwedd mis Mawrth am £8.99 yn eich siop lyfrau leol neu’n uniongyrchol oddi wrth y cyhoeddwyr, Atebol.





£2m i ofal iechyd meddwl ym mhrifysgolion Cymru : BBC Cymru Fyw

Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi y bydd yn buddsoddi £2m mewn gofal iechyd a lles myfyrwyr ym mhrifysgolion Cymru.

Bwriad y buddsoddiad yw darparu cymorth ariannol i hyfforddi staff ym maes lles ac iechyd meddwl, gan gryfhau’r gwasanaethau sydd ar gael i fyfyrwyr.

Dywedodd Gethin Morgan, sy’n swyddog gydag Undeb Myfyrwyr Cymraeg Bangor ac UCMC, ei fod yn croesawu’r newyddion ond ychwanegodd “ar ôl dweud hynny mae angen bod yna flaenoriaeth yn cael ei roi i ddarparu gwasanaethau Cymraeg trwy Gymru”.

“Mae angen i’r Gymraeg gael ei wneud yn flaenoriaeth, Rydym yn gwybod o fewn cymunedau Cymraeg fod yna lai o barodrwydd i fynd am gymorth a bod yna deimlad o fwy o stigma, felly mae angen gwasanaethau Cymraeg.

Mae arweinwyr undebau myfyrwyr yn y gorffennol wedi galw am wasanaethau Cymraeg ac mae’n hen bryd fod rhywbeth yn cael ei wneud am y peth.”

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw





Grant Ras yr Iaith i meddwl.org

Rydym yn hynod o falch i gael rhannu ein bod yn derbyn grant o £500 gan Ras yr Iaith eleni!

Dros y misoedd diwethaf rydym wedi bod yn cydweithio gyda’r Anna Freud National Centre for Children and Families i addasu pecyn cymorth iechyd meddwl i athrawon uwchradd i’r Gymraeg. Gellir cael blas o gynnwys y pecyn drwy gael cip ar y fersiwn Saesneg ar wefan y ganolfan. Mae’r pecyn yn seiliedig ar animeiddiad ac yn llawn adnoddau cynorthwyol megis posteri, cynlluniau gwersi a chyflwyniadau parod, taflenni gweithgareddau a llyfrynnau gwybodaeth defnyddiol i rieni ac i athrawon ynghylch sut y gallent gefnogi iechyd meddwl pobl ifanc. Mae’r pecyn wedi ei anelu at ddisgyblion uwchradd cyfnod allweddol 3 (blynyddoedd 7-9).

Cyflawnwyd yr holl waith cyfieithu gan ein gwirfoddolwyr hael, ac mae criw meddwl.org wedi bod wrthi’n cysoni, golygu a phrawf ddarllen y pecyn (hefyd yn wirfoddol). Yn ogystal, rydym wedi bod yn ffodus iawn o dderbyn cymorth tri o unigolion (dau ohonynt yn bobl ifanc) i recordio a golygu’r troslais Cymraeg ar gyfer yr animeiddiad. Bydd grant Ras yr Iaith yn ein helpu i orffen golygu’r animeiddiad, i argraffu, hyrwyddo ac anfon y pecyn i ysgolion, ac i gynnal digwyddiad i’w lansio.

Diolch i’r grant hwn, bydd pob ysgol Cymraeg a dwyieithog ymhob cymuned yng Nghymru yn derbyn deunyddiau i helpu athrawon i addysgu pobl ifanc am iechyd meddwl, a hynny drwy gyfrwng y Gymraeg.

Bydd y pecyn hefyd yn caniatáu pobl ifanc i drafod ac ystyried eu hiechyd meddwl drwy gyfrwng eu mamiaith, yn rhoi arweiniad i’w rhieni ar agor y drafodaeth drwy iaith yr aelwyd, ac yn cyfrannu at yr ymdrechion i gyflwyno’r iaith mewn cyd-destun gwahanol.

Gellid defnyddio’r pecynnau hyn yn ehangach o fewn y gymuned hefyd, gan unigolion sy’n gweithio â phobl ifanc ymhob maes, darparwyr gofal, a chlybiau ieuenctid.

Hoffem ddiolch yn fawr iawn i Ras yr Iaith am y cyfle hwn, ac i holl noddwyr y ras am wneud y grantiau’n bosibl!

Tanysgrifiwch i’n cylchlythyr er mwyn clywed y diweddaraf ynghylch pecyn cymorth ‘Mae gan bawb iechyd meddwl’.

Gallwch hefyd gyfrannu’n ariannol tuag at gostau cynnal a datblygu’r wefan a prosiectau tebyg i hwn drwy PayPal pe baech yn dymuno. Mae cyfraniadau bach a mawr wir yn cael eu gwerthfawrogi!




Bron i hanner myfyrwyr yn troi at alcohol a chyffuriau i ymdopi : Golwg360

Mae bron i hanner myfyrwyr prifysgol yn defnyddio alcohol a chyffuriau i ddelio â phroblemau yn eu bywydau, yn ôl canlyniadau ymchwil newydd.

Seicolegwyr a seiciatryddion yn The Insight Network oedd yn gyfrifol am greu’r holiadur, ac fe’u dosbarthwyd drwy gronfa ddata Dig In.

Dywedodd 44.7%, o’r 37,645 o fyfyrwyr a holwyd, eu bod yn troi at y sylweddau i ymdopi, gyda bron i un ym mhob 10, 9.5%, yn cyfaddef eu bod yn gwneud hyn yn aml neu drwy’r amser.

Dywedodd 50.4% eu bod wedi meddwl am hunan-niweidio, tra bod 9.% yn meddwl amdano yn aml neu drwy’r amser. Yn ôl casgliadau’r  ymchwil, mae meddwl am hunan-niwedio yn arferol iawn ymysg myfyrwyr, ac mae’r tuedd yma wedi ei ddyblu ers adroddiadau 2017.

Darllen rhagor : Golwg360




Senedd Ieuenctid Cymru yn pleidleisio i flaenoriaethu Cymorth Iechyd Meddwl ac Emosiynol : Cynulliad Cenedlaethol Cymru

Mae Senedd Ieuenctid cyntaf Cymru wedi pleidleisio i ddewis iechyd meddwl ac emosiynol fel un o’u prif themâu dros y ddwy flynedd nesaf.

Siaradodd Arianwen Fox-James, Aelod SIC dros Brycheiniog a Maesyfed, yn ystod sesiwn ar gymorth Iechyd Emosiynol ac Iechyd Meddwl a ennillodd 41% o’r bleidlais. Dywedodd:

“Fe fydd pawb yn yr ystafell hon yn ymrafael gydag hyder ar rhyw bwynt yn eu bywydau ond mae gan bawb yma nod cyffredin o sicrhau ein bod ni gyd yn cael ein gwerthfawrogi a chydnabod.

Mae pobl yn eu harddegau ym mhobman yn teimlo’n unig ac nid oes ganddynt unrhyw le i droi. Os mai hunanladdiad yw un o brif achosion marwolaeth pam nad ydym yn cefnogi pobl ifanc?”

Darllen rhagor : Cynulliad Cenedlaethol Cymru





PTSD yn effeithio ar 1 o bob 13 person ifanc

Mae 1 o bob 13 person ifanc dan 18 oed yng Nghymru a Lloegr yn profi PTSD, yn ôl ymchwil newydd.

Canfu astudiaeth o fwy na 2,000 o bobl ifanc 18 oed bod bron traean ohonynt wedi profi trawma yn ystod eu plentyndod, a datblygodd chwarter o’r rhain PTSD.

Dywedodd Professor Andrea Danese o King’s College London, a gynhaliodd yr ymchwil, y dylai’r ymchwil fod yn “rybudd i ni ddeffro” wrth ystyried y diffyg cefnogaeth i’r bobol ifanc hyn.

Credir mai dyma’r ymchwil gynhwysfawr gyntaf i edrych ar PTSD ymhlith pobol ifanc yn y DU.

Darllen rhagor: Golwg360 a BBC


Rhai o brif symptomau PTSD

  • Ail-fyw’r digwyddiad drwy ôl-fflachiadau neu hunllefau
  • Osgoi lleoliadau neu phethau sy’n ymwneud â’r digwyddiad
  • Problemau cysgu
  • Diffyg gallu canolbwyntio
  • Pyliau o banig
  • Gorbryder ac anniddigrwydd
  • Teimlo’n euog neu â chywilydd