Profiad bachgen 12 oed sy’n gofalu am ei dad : BBC Cymru Fyw

Mae Carwyn Gumm, sy’n 12 oed, yn gofalu am ei dad, Stuart, sy’n gaeth i’w gartref am gyfnodau hir ar ôl dioddef anhwylder iechyd meddwl bedair blynedd yn ôl.

I Carwyn, mae siarad am salwch ei dad yn anodd, a dywedodd nad yw’n deall pam fo pawb yn credu bod yr hyn mae’n ei wneud mor arbennig:

“Dwi’n weithiau’n teimlo bod dad ddim yn ymddwyn fel mae e’n arferol, ac yn meddwl i’n hun ‘dyw rhywbeth ddim yn iawn’. Dwi eisiau iddo deimlo’n well, ac weithiau rwy’n ceisio anghofio am y peth, ond dyw hi ddim mor hawdd â hynny.”

Darllen rhagor : Profiad bachgen 12 oed sy’n gofalu am ei dad’ : BBC Cymru Fyw


Rhannu

Anhwylder Bwyta – Sut alla’i helpu?

Efallai y byddwch yn teimlo’n bryderus iawn os ydych yn credu bod gan rywun yr ydych yn agos atynt broblem bwyta.

Gall fod yn anodd gwybod sut i siarad â nhw neu sut i ymdopi â’r newidiadau yn eu hwyliau. Efallai eich bod eisoes wedi ceisio cynnig cymorth iddynt, ond bod y person hwnnw yn anfodlon neu’n methu derbyn cymorth. Gall hyn wneud i chi deimlo’n ddiymadferth ac yn grac.

Mae sawl peth defnyddiol y gallwch chi wneud:

Gadewch iddynt wybod eich bod chi yna

Un o’r pethau mwyaf pwysig y gallwch chi wneud yw gadael i’r person yr ydych yn poeni amdanynt wybod eich bod chi yna, eich bod yn gwrando ac yn gallu eu helpu i ddod o hyd i gymorth. Gadewch y person wybod eu bod yn gallu siarad â chi pan fyddant yn barod.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Rhieni sydd â phroblemau iechyd meddwl

Gall byw gyda rhiant sydd â salwch neu gyflwr iechyd meddwl beri i chi deimlo’n ddryslyd, yn ddig ac yn ddiymadferth.

Mae’n debyg y bydd hynny’n effeithio ar eich bywyd gartref ac ar eich bywyd personol a gall ddigwydd y byddwch yn gorfod gofalu am les eich rhiant.

Os yw’ch rhiant yn ymddwyn yn afresymol neu’n od, rydych chi’n debygol o deimlo’n ofnus ac yn ansicr o beth i’w wneud.

Sut bydd e’n effeithio arnoch chi?

Stigma

Gall y farn negyddol sydd gan rai ar anhwylder meddyliol fod yn anodd ymdopi a hi

Parhau i ddarllen

Rhannu

Straen – Sut alla’i helpu?

Os oes rhywun rydych chi’n agos ato o dan straen, mae llawer o bethau ymarferol rydych chi’n gallu eu gwneud er mwyn eu cynorthwyo nhw – er gwaetha’r ffaith nad ydych chi’n debygol o allu newid y sefyllfa y maen nhw ynddi.

Helpwch nhw i ystyried a oes straen arnynt

Mae pobl yn aml yn methu sylweddoli mai arwyddion straen yw rhai symptomau corfforol a mathau o ymddygiad (megis methu cysgu neu yfed mwy nag arfer). Weithiau, byddwch chi’n gallu gweld hynny cyn iddynt ei sylweddoli eu hunain. Os ydych chi wedi sylwi fod rhywun i’w weld yn hynod o brysur, yn orbryderus neu yn wael, gallwch chi roi gwybod hynny iddynt yn dyner a gofyn sut gallwch chi helpu.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Cyfweliad ar wefan parallel.cymru

Yn ddiweddar, fe wnaeth y cylchgrawn dwyieithog parallel.cymru holi rhai cwestiynau i ddysgu rhagor am iechyd meddwl a gwefan meddwl.org.

Rwyt ti’n helpu i redeg y wefan meddwl.org. Pam wnaeth y tîm ei sefydlu?

Y prif reswm dros sefydlu’r wefan oedd teimlo bod ‘na wagle o ran gwybodaeth am iechyd meddwl yn Gymraeg ar y We. Roedd ‘na ychydig o ddeunydd Cymraeg ar wefannau gwahanol eisoes, ond roedd popeth ar wasgar ac yn anodd dod o hyd iddo, felly mae meddwl.org yn ceisio dod â phopeth ynghyd i un lle…

Darllenwch y cyfweliad yn llawn ar parallel.cymru

Rhannu

Sut i gysgu’n well?

Mae llawer o bobl yn cael trafferth syrthio i gysgu gyda’r nos. Gall meddwl am bobl neu ddigwyddiadau wneud i chi deimlo’n aflonydd.

Gall eich diet neu eich amserlen o ddydd i ddydd effeithio ar eich cwsg, ond mae pethau y gallwch eu gwneud i geisio cysgu’n well.

Mae’r erthygl hon yn cynnwys awgrymiadau ar sut i gysgu’n well, pethau i’w hosgoi, ac awgrymiadau i’ch helpu os ydych yn cael trafferth codi yn y boreau.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Mewn Argyfwng? Gall y 12 gweithred hyn helpu

RHYBUDD: Darllenwch gyda gofal gan fod yr erthygl hon yn sôn am deimladau hunanladdol a allai eich atgoffa o deimladau anodd. Os oes angen cymorth brys arnoch, cysylltwch â’r Samariaid neu’r gwasanaethau brys ar 999.


Weithiau, gall ein hiselder ein harwain i stryglo â meddyliau a theimladau am hunanladdiad. Mae teimlo fel’na yn ofnadwy.

Gall fod yn eithriadol o anodd delio ag ef a gall arwain at wneud i ni deimlo’n bell iawn oddi wrth bawb arall. Dydyn ni ddim yn gwybod sut i gario mlaen.

Waeth pa mor dywyll mae pethau’n ymddangos, mae angen i ni ddal ati. Dydyn ni byth ar ein pen ein hun. Mae yna bethau y gallwn ni eu gwneud i helpu.

Os oes angen cymorth brys arnoch, cysylltwch â’r Samariaid neu’r gwasanaethau brys ar 999.

 

Parhau i ddarllen

Rhannu

Hunan-niweidio – Sut alla’i helpu?

RHYBUDD: Darllenwch gyda gofal gan fod yr erthygl hon yn sôn am hunan-niweidio a allai eich atgoffa o deimladau anodd. Os oes angen cymorth brys arnoch, cysylltwch â’r Samariaid neu’r gwasanaethau brys ar 999.


P’un ai yw rhywun yn dweud wrthoch chi yn uniongyrchol, neu os ydych chi’n amau bod rhywun yn niweidio eu hunain, gall fod yn anodd gwybod beth i ddweud a sut i ymdrin â’r sefyllfa. Efallai eich bod yn teimlo sioc, yn flin, yn ddiymadferth, yn gyfrifol neu nifer o emosiynau anodd eraill.

Bydd person sy’n hunan-niweidio yn aml yn meddwl nad ydynt yn niweidio pobl eraill drwy gymryd eu poen emosiynol arnyn nhw eu hunain. Wrth gwrs bydd eu hunan-niweidio yn brifo’r rhai sy’n poeni amdanynt, ond cofiwch nad dyma yw eu bwriad.

Cofiwch fod hunan-niweidio fel arfer yn ffordd i rywun ymdopi â theimladau neu brofiadau anodd iawn, ac yn y rhan fwyaf o achosion mae’n wahanol i deimladau hunanladdol.  Parhau i ddarllen

Rhannu

Dwy ffrind yn chwalu ‘delwedd berffaith’ Facebook : BBC Cymru Fyw

Llun: Rebecca Rosser

Mae dwy ffrind wedi dod at ei gilydd i greu cyfres o luniau sy’n portreadu gorbryder, wedi iddyn nhw ddarganfod trwy gyfryngau cymdeithasol bod y ddwy yn brwydro’r un salwch.

Fel ffotograffydd, mae Rebecca Rosser yn hen gyfarwydd â dal eiliadau hapus ar gamera, a chreu lluniau perffaith – ac mae hi ei hun yn dewis dangos ei hun yn ‘hapus’ ym mhob llun wrth eu postio ar gyfryngau cymdeithasol.

Ond penderfynodd ddangos yr ochr arall ohoni – yr un sy’n dioddef yn dawel bach o salwch sy’n gwneud iddi deimlo’n ddiwerth. Postiodd lun o’i hun, a bod yn onest am ei gorbryder…

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw

Rhannu

Athrawon: sut mae cefnogi disgyblion sydd â chyflwr iechyd meddwl

Daw’r wybodaeth isod o wefan Blurt

Tra bo ymwybyddiaeth o faterion iechyd meddwl o fewn y system addysg yn gwella, bydd maint y gefnogaeth a roir i athrawon ac i fyfyrwyr fel ei gilydd yn amrywio o ysgol i ysgol.

I athrawon, mae lles a buddiannau myfyrwyr yn flaenoriaeth amlwg. O’r herwydd, mae ar athrawon angen teimlo’n ddigon hyderus i gefnogi pobl ifanc sydd â phroblemau iechyd meddwl. Os ydych yn athro neu’n athrawes, gall yr erthygl hon fod o fudd i chi.

Polisi ar draws yr ysgol

Bydd gan lawer o ysgolion bolisi iechyd meddwl. Gall hynny gynnwys gwybodaeth ynglŷn â beth i’w wneud mewn argyfwng, cadw cofnodion, cyfeirio a chyfrinachedd. Mae’n fuddiol adolygu’r polisi hwn yn rheolaidd er mwyn i chi ddod yn gyfarwydd â’r drefn weithredu os ydych yn poeni am berson ifanc.

Parhau i ddarllen

Rhannu