Byw ym mybyl iselder

Sut beth ydi byw efo iselder?

I mi, mae fel trio ymladd brwydr dyddiol efo bob dim sy’n mynd rownd a rownd yn fy mhen i; teimladau, meddyliau, euogrwydd, cwestiynau, sylwadau pobl eraill.

Dwi’n byw mewn bybyl. Dwi’n edrych allan o’r bybyl ar fywyd pobl o nghwmpas ond dwi ddim yn rhan o ddim byd nac yn perthyn i neb. Dwi’n bodoli, dyna’i gyd.

Mae’r dyfodol yn dywyll. Dwi ddim yn gweld dyfodol… Be ydw i’n weld? Cwestiwn da!

Parhau i ddarllen

Rhannu

Ffyrdd Ymarferol o Ymateb i Iselder Ysbryd

Cyn dechrau, ella ddylwn i nodi rhyw fath o disclaimer nad wyf yn therapydd nac yn seicolegydd proffesiynol, nid oes gennyf chwaith gymhwyster yn y maes hwn. Yr hyn a geir isod ydi ffrwyth fy mhrofiad personol yn unig o fyw gydag iselder a gor-bryder clinigol, ac o ymdrechu i ddelio’n llwyddiannus â hwy. Efallai y dylid nodi hefyd mai cyngor ar gyfer unigolion sy’n gwella o gyfnod o iselder clinigol sydd yma; yr adeg hwnnw pan mae pethau wedi sadio ychydig a’ch bod mewn sefyllfa i ymateb yn ymarferol i bwl ychwanegol o iselder neu ansicrwydd.

Dyma rai o’r gweithgareddau ymarferol rwyf i’n eu defnyddio’n rheolaidd ac yn eu ffeindio’n fuddiol:

Cymryd cawod

Mae cymryd cawod yn ffordd hawdd o gymryd mantais o nodweddion llesol dŵr. Os oes gennych gawod yn eich tŷ yna mae gennych uned hydrotherapi bersonol, heb orfod hyd yn oed mynd allan. Dylid cymryd eich amser o dan y gawod a thrio canolbwyntio’n ofalus ar effaith braf y dŵr ar eich corff. Rhowch gyfle i bob rhan o’r corff gael bod o dan y gawod, gan ddechrau efo’ch pen. Gellid hefyd arbrofi efo’r tymheredd, newid o ddŵr cynnes i ddŵr claear cyn gorffen efo dŵr oer, ond nid oes rhaid gwneud hyn yn syth os ydi o yn rhy anodd. Parhau i ddarllen

Rhannu

20 cofnod mwyaf poblogaidd 2017

Dyma restr o’r 20 cofnod mwyaf poblogaidd a gyhoeddwyd ar meddwl.org yn ystod 2017.

 

1. ‘Dwi’n ddig Mary Ellen, dwi’n ddig’ – David Williams (10 Mai)

“Mae dicter ac anfodlonrwydd yn cwrso trwy fy ngwythiennau ac dwi am gymryd perchnogaeth o’r teimlad hollol naturiol yma. Rydym wedi cael ein hannog i guddio ein dicter. Dydy o ddim yn rhywbeth i ddangos yn gyhoeddus ond faint o bobol sydd yn ddyddiol ar fin berwi drosodd fel sosban fach yn berwi ar y tân neu sosban fawr yn berwi ar y llawr?”


2. ‘Ymdopi dros gyfnod y Nadolig’ (7 Rhagfyr)

“Gall y Nadolig fod yn gyfnod hapus a llawn llawenydd; cyfle i weld teulu a ffrindiau, rhannu anrhegion a chael hwyl. Ond, gall hefyd fod yn gyfnod heriol o’r flwyddyn, yn enwedig i rai sydd â phroblemau iechyd meddwl. Llynedd, cyhoeddodd Mind Cymru waith ymchwil a ddangosodd fod pwysau ariannol, ymrwymiadau teuluol, unigrwydd, prysurdeb a’r pwysau i fod yn hapus yn gwneud i filoedd o bobl yng Nghymru deimlo eu bod yn methu ymdopi dros gyfnod y Nadolig.”

Parhau i ddarllen

Rhannu

Iselder – sut alla’i helpu?

helpu iselder(1)Gall cefnogaeth ffrindiau a theulu fod yn hynod o bwysig a gwerthfawr i rywun sy’n gwella o iselder. Dyma rai awgrymiadau ar sut gallwch chi helpu.

Eu cefnogi i gael cymorth

Ni allwch orfodi rhywun i gael cymorth os nad oes arnynt ei eisiau, felly mae’n bwysig atgoffa eich anwylyd fod cymorth ar gael, a’i fod yn iawn i ofyn amdano. Gallwch hefyd:

  • Gynnig eu helpu i drefnu apwyntiad gyda’r meddyg
  • Cynnig cefnogaeth pan fyddan nhw’n mynychu apwyntiadau
  • Eu helpu i ymchwilio i fathau gwahanol o gefnogaeth, megis gwasanaethau cymdeithasol neu grwpiau cymorth

Bod yn agored am iselder

Mae llawer o bobl yn ei chael hi’n anodd siarad yn agored am sut maen nhw’n teimlo. Ceisiwch fod yn agored am iselder ac emosiynau anodd, er mwyn i’ch ffrind neu aelod o’r teulu wybod ei fod yn iawn i siarad am yr hyn maen nhw’n ei brofi.

Parhau i ddarllen

Rhannu

Brawd a ffrind agos i Dafydd Dafis yn trafod ei farwolaeth : BBC Cymru Fyw

_99062473__95453929_dafydd_dafis-2Ym mis Ebrill eleni, bu farw’r cerddor ac actor Dafydd Dafis yn 58 oed. Roedd o wedi lladd ei hun.

Mae ei frawd wedi bod yn siarad am farwolaeth Dafydd ar raglen Y Byd ar Bedwar, sy’n cael ei darlledu nos Fawrth.

Dywedodd Rhys Davies, sy’n rhedeg theatr Y Stiwt yn Rhosllannerchrugog ger Wrecsam, bod ei frawd wedi diodde’ o iselder ers rhai blynyddoedd.

“Oedd y broses mor araf ddaru neb sylwi be’ oedd yn digwydd,” meddai. “Ond ar ôl dipyn oedd pawb wedi gweld bod o’n dipyn bach mwy withdrawn am bethau.

“Does neb yn gwybod sut ‘nath o gychwyn… wyrach bod o’n rhywbeth i ‘neud hefo gwaith, wyrach oedd o ddim yn cael y gwaith oedd o isio.  Oedd gwaith wedi mynd bach yn brin iddo fo a dyna be’ oedd y pwynt troi iddo fo.”


 

Rhannu

Hunanladdiadau: ‘O leiaf un yr wythnos’ : BBC Cymru Fyw

_95453931_dafydd_dafis-3Mae crwner gogledd orllewin Cymru wedi dweud ei fod yn delio gyda o leiaf un achos o hunanladdiad yr wythnos gyda phob un ohonynt yn ddynion.

Fe wnaeth y crwner Dewi Pritchard-Jones y sylwadau yn ystod cwest i farwolaeth yr actor a’r canwr Dafydd Dafis ym mis Mehefin. Cafodd ei gorff ei ddarganfod ym Mhorthaethwy ym mis Ebrill eleni. Y gred yw ei fod wedi lladd ei hun. Roedd yn 58 oed.

Ar raglen Y Byd ar Bedwar mae ei frawd a’i ffrind yn siarad am yr iselder yr oedd yn dioddef ohono ers blynyddoedd.

Hunanladdiad yw’r achos mwyaf cyffredin o farwolaeth ymhlith dynion o dan 45 oed ym Mhrydain ac yng Nghymru dynion 30-34 oed sydd fwyaf tebygol o ladd eu hunain. Yn 2016 fe gafodd elusen y Samariaid 5.7m o alwadau, sy’n gynnydd o 300,000 ers 2015.

Dywedodd brawd Dafydd Dafis, Rhys Davies, ei fod wedi ei synnu pan gafodd wybod bod y crwner yn delio gyda achosion o hunanladdiadau mor gyson.


Rhannu

Pornograffi – dros ddegawd o gaethiwed

Blog PornograffiDydw i ddim yn cofio yn union pryd y gwnes i sylweddoli mod i’n gaeth i bornograffi, mae’n rhaid ei bod hi dros ddeg mlynedd yn ôl bellach. Does neb yn y byd yn gwybod am fy mrwydyr dyddiol gyda phornograffi.

Yn allanol o leiaf, rwyf wedi bod yn hynod llwydiannus yn cuddio’r broblem. Yn y blynyddoedd ers i mi sylweddoli fod gen i broblem, dwi wedi priodi, cael teulu, meithrin gyrfa lwyddiannus, ac o’r tu allan mae gen i’r bywyd perffaith.

Dechreuodd pethau’n weddol ddiniwed am wn’i, fel llawer o fechgyn fy nghenhedlaeth; gweld delweddau o ferched hanner noeth mewn ‘lads mags’ a Page 3, neu raglenni teledu hwyr y nos.

Parhau i ddarllen

Rhannu

‘Doni’m yn deall mai bwlio oedd o ar y pryd…’

iStock_35697572_MEDIUM-580e511a5f9b58564c976cc0
Llun: verywell.com

Geshi fy mwlio yn yr ysgol hyd at chweched dosbarth, ond doni’m yn deall mai bwlio oedd o ar y pryd achos odd o’n lot mwy subtle/sinister.

Doddo’m yn ffitio’r agenda o bwlio corfforol neu bwlio “galw enwa”. Camdrin emosiynol oedd o gan un ferch yn bennaf. Yn y dechra fysa hi’n siarad efo fi fel normal ac yn trin fi fatha ffrind gora, ac y diwrnod wedyn, allan o nunlle fysa popeth yn newid.

Byswn i’n cael fy anwybyddu am ddim rheswm, dim eye contact, cael fy nhrin fel taswn i ddim yn yr ystafell, dim math o wên na’m byd, ond do’n i byth yn deall pam / be neshi o’i le.

Roedd na lot o bethau bychan yn digwydd bob hyn a hyn ble fysa hi’n chwarae gyda fy emosiynau, ond mi aeth yn waeth ac yn waeth gydag amser. Byse hi’n cael hwyl wrth wneud i mi deimlo’n fach, ac yn ceisio “humiliateio” fi. Byse hi’n mynd yn genfigenus yn aml, yn enwedig pan oeddwn yn gwneud ffrindiau efo pobl penodol neu yn llwyddo mewn pethau. Byse hi hefyd yn ceisio rheoli pwy fasa’n cael bod yn ffrindia’ efo fi mewn ffyrdd slei.

Parhau i ddarllen

Rhannu

‘Angen trafod iechyd meddwl ar-lein’ : BBC Cymru Fyw

_98744178_anya2Rhoi diwedd ar stigma iechyd meddwl. Dyna yw nod Amser i Newid Cymru wrth iddyn nhw ddechrau ymgyrch newydd #GallwnAGwnawn yr wythnos hon.

Yn ôl un sy’n rhan o’r ymgyrch, rhaid i bobl ifanc ddod at ei gilydd i newid safbwyntiau ynghylch iechyd meddwl a rhoi diwedd ar y stigma. Dyma stori Anya Gwynfryn…

“Mae e fel bod mewn môr garw a thrio nofio yn erbyn y tonnau a gorfod ymladd jest i gadw fy mhen rhag mynd o dan y dŵr,” meddai’r ferch o Gaerdydd sydd wedi bod yn brwydro iselder ers blynyddoedd.

“Mae’n cymryd gymaint o egni i ymladd pan mae rhywbeth fel iselder yn neud i chi deimlo mor anobeithiol.”

“Roedd y meddyliau bach wnaeth ddechrau pan o’n i’n 16 droi i fod yn feddyliau am hunanladdiad.”

Ar gyfryngau cymdeithasol, bydd yr ymgyrch #GallwnAGwnawn yn cynnwys fideos gyda hyrwyddwyr ifanc Amser i Newid Cymru yn siarad yn agored am eu profiadau eu hunain gyda’r bwriad o helpu pobl ifanc eraill i ddatblygu’r hyder i siarad yn fwy agored am y pwnc.

Stori: Llinos Dafydd


Rhannu

Anhwylder Dysthymic

Anhwylder-DysthymicMae dysthymia yn fath ysgafnach, ond eto mwy parhaol, o iselder.

Nid oes llawer o lawenydd, fel arfer, neu ddim llawenydd o gwbl i bobl gyda dysthymia. Mewn gwirionedd mae pethau yn eithaf tywyll iddyn nhw’r rhan fwyaf o’r amser. Os oes dysthymia gyda chi efallai na fyddwch yn gallu cofio adeg pan roeddech yn teimlo’n hapus, llawn cyffro, neu wedi’ch ysbrydoli. Gall ymddangos fel pe baech wedi bod yn isel eich ysbryd trwy gydol eich bywyd.

Mae’n bosib nad yw’n hawdd i chi fwynhau pethau a chael hwyl. Yn hytrach, byddwch yn tueddu at fod yn ddigychwyn a thynnu yn ôl, byddwch yn poeni yn aml a byddwch yn beirniadu eich hunan fel methiant. Efallai y byddwch hefyd yn teimlo’n euog, yn bigog, yn araf, a chael anhawster cael cwsg rheolaidd.

Rhoddir y diagnosis pan fydd person wedi bod mewn hwyliau isel di-dor am o leiaf ddwy flynedd. Gall pobl gyda dysthymia ymddangos yn weddol isel eu hysbryd fel arfer cymaint felly nes ei fod yn ymddangos i fod yn rhan annatod o’r eu personoliaeth. Pan mae pobl yn chwilio am driniaeth ar gyfer dysthymia o’r diwedd nid yw’n anghyffredin i ddysgu bod y cyflwr hwn wedi bod gyda nhw ers nifer o flynyddoedd.

Oherwydd bod dysthymia yn gallu datblygu yn gynnar ym mywydau pobl, nid yw’n anghyffredin i’r rhai sydd â’r cyflwr hwn gredu ei bod yn arferol iddynt deimlo’n ddigalon bob amser. Maent yn aml yn sylweddoli bod ansawdd eu hwyliau yn rhywbeth allan o’r cyffredin. Mae’r salwch hwn yn aml yn mynd heb i neb sylwi arno ac felly, na chaiff ei drin.


Diagnosis o Anhwylder Dysthymic

Crynodeb o’r Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders – Pedwerydd Argraffiad, testun diwygiedig:

A. Person sydd wedi bod yn isel ei ysbryd ar gyfer y rhan fwyaf o’r amser bron bob dydd am o leiaf ddwy flynedd. Ar gyfer plant a phobl ifanc sydd mewn hwyliau pigog, y ffrâm amser yw o leiaf un flwyddyn.

B. Person sydd wedi profi o leiaf dau o’r symptomau canlynol tra’u bod yn isel eu hysbryd:
1. Naill ai gorfwyta neu ddiffyg archwaeth.
2. Cysgu gormod neu gael anhawster cysgu.
3. Blinder, diffyg egni.
4. Diffyg hunan-barch.
5. Anhawster canolbwyntio neu wneud penderfyniadau.
6. Teimlo’n anobeithiol.

C. Person sydd heb gael cyfnod rhydd o symptomau yn ystod cyfnod o ddwy flynedd (un flwyddyn ar gyfer plant a phobl ifanc).

D. Ni fu episod mawr melancolaidd yn ystod y cyfnod o ddwy flynedd o amser (un flwyddyn ar gyfer plant a phobl ifanc).

E. Person sydd heb gael episod manig, cymysg neu hypomanig.

F. Nid yw’r symptomau’n ymddangos dim ond gyda phresenoldeb anhwylder cronig arall.

G. Nid oes cyflwr meddygol arall neu ddefnydd sylweddau (h.y., alcohol, cyffuriau, meddyginiaeth, tocsinau) sydd wedi achosi symptomau.

H. Mae symptomau‘r person yn achosi llawer o ofid neu anhawster gartref, yn y gwaith neu feysydd pwysig eraill.

Gwybodaeth o allaboutdepression.com


Mae testun y cofnod hwn wedi’i ryddhau dan y drwydded Creative Commons BY-SA 4.0, sy’n eich caniatáu i’w ail-ddefnyddio a’i newid mewn unrhyw ffordd os ydych yn rhoi cydnabyddiaeth ar ffurf dolen i’r dudalen hon, ac yn trwyddedu eich fersiwn ddeilliadol yn yr un modd. Gweler testun y drwydded am ragor o fanylion.

Rhannu