Iselder

iselder1Rydym i gyd yn profi amrywiaeth yn ein hwyliau – boed yn ffordd o feddwl isel yn gyffredinol neu fel ymateb i bethau penodol sy’n digwydd.

Mae hefyd yn gyffredin i glywed pobl yn dweud eu bod yn teimlo’n isel os ydynt yn teimlo’n drist neu’n ddiflas. Ond mae iselder yn broblem iechyd meddwl wirioneddol.

Gall ymyrryd â bywyd bob dydd – dros gyfnodau hir o amser neu mewn cyfnodau byr rheolaidd. Yn ôl y Sefydliad Iechyd Meddwl, iselder yw’r cyflwr iechyd meddwl mwyaf cyffredin yng Nghymru a gweddill gwledydd Prydain

Bydd o leiaf un person ym mhob pump yn ei ddioddef rywbryd yn ystod eu bywydau.  Y peth pwysig i’w  gofio yw bod triniaeth ar gael:  gellir helpu mwy na 80% o bobl sy’n dioddef o  iselder, gyda’r feddyginiaeth briodol a / neu driniaeth seicolegol.

Symptomau cyffredin:

  • Teimlo’n drist ac yn ddiobaith
  • Blinder a diffyg egni
  • Colli diddordeb neu bleser mewn gweithgareddau a arferwyd eu mwynhau
  • Pryderu’n gynyddol
  • Anhawster wrth gofio, canolbwyntio neu wneud penderfyniadau syml
  • Newid mewn arferion bwyta
  • Teimladau o ddiffyg hunan-barch neu euogrwydd heb reswm
  • Teimlo’n ynysig ac unig
  • Meddwl am hunanlddiad neu farwolaeth

Dylai unrhyw un sy’n amau eu bod yn dioddef o iselder siarad â’u Meddyg  Teulu, cyn gynted ag sy’n bosib. Y cynharaf y caiff y salwch ei ganfod, y cynharaf y gellir datrys y broblem.

Anhwylder Dysthymic

Mae dysthymia yn fath ysgafnach, ond eto mwy parhaol, o iselder.
Nid oes llawer o lawenydd, fel arfer, neu ddim llawenydd o gwbl i bobl gyda dysthymia. Mewn gwirionedd mae pethau yn eithaf tywyll iddyn nhw’r rhan fwyaf o’r amser. Os oes dysthymia gyda chi efallai na fyddwch yn gallu cofio adeg pan roeddech yn teimlo’n hapus, llawn cyffro, neu wedi’ch ysbrydoli. Gall ymddangos fel pe baech wedi bod yn isel eich ysbryd trwy gydol eich bywyd. Rhoddir y diagnosis pan fydd person wedi bod mewn hwyliau isel di-dor am o leiaf ddwy flynedd. Gall pobl gyda dysthymia ymddangos yn weddol isel eu hysbryd fel arfer cymaint felly nes ei fod yn ymddangos i fod yn rhan annatod o’r eu personoliaeth. (darllen rhagor)

Mwy o wybodaeth

Myfyrdodau perthnasol

“Ma’ byw efo iselder fel cael cwmwl du uwch eich pen drwy’r amser, lle mae ‘na wastad risg o law trwm – bob diwrnod. Er bod y salwch yn cael mwy o gyhoeddusrwydd yn ddiweddar, dwi dal i deimlo fel bod pobl yn cam-ddeall be yn union ydi o, neu’n gwrthod ei gymryd o ddifrif. Ma’ hynny’n beth rhwystredig ofnadwy. Fy ngobaith i drwy sgwennu’r cofnod hwn ydi gwahaniaethu rhwng y ffeithiau a’r camsyniadau sy’n gysylltiedig â’r salwch. (Felly, fatha gêm o ‘Gwir neu Gau’, a pwy sy ddim yn mwynhau rheiny?)” (darllen mwy)

“Dydy peidio darllen ddim yn ddiwedd byd ond dychmygwch fod heb eich pleser pennaf, neu unrhyw un arall o ran hynny. Dim ond ar ôl sylwi nad oeddwn i’n darllen bellach y gwnes i sylwi i fi golli diddordeb yn y rhan fwyaf o bethau oeddwn i’n arfer eu gwneud hefyd. Dydy hynny ddim yn rhywbeth sydd yn cael ei gysylltu gydag iselder yn aml. Ond o golli diddordeb ym mhleserau bywyd mae colli diddordeb mewn bywyd hefyd.” (darllen mwy)

“Daeth y gwireddiad yn araf bach fy mod i’n torri calon neu’n gwbwl ddideimlad yn barhaol, fy mod i wedi colli pwysau mawr am nad oeddwn i efo unrhyw awydd bwyd, fy mod i wedi cychwyn colli cysylltiad efo’m ffrindiau agosaf, fy mod i’n colli trac ar amser, weithiau am ddyddiau ar gyhyd. Doedd gen i ddim diddordeb yn y pethau hynny oedd ar un adeg wedi cymryd fy mryd.” (darllen mwy)

“Nid yn aml byddaf yn trafod fy emosiynau, ond yn dilyn iselder difrifol, dwi’n meddwl bod angen. Byddai’n syndod i sawl un sy’n nabod fi fel person gwenog, ond dw i wedi diodde’n fawr o iselder dros y cwpl o flynyddoedd diwethaf. Yn aml, mae salwch meddwl yn peth preifat iawn, cyn i’r sefyllfa mynd yn annioddefol…Lot o’r amser, ro’n i’n cwestiynu a ydy’n werth byw mwyach yn y fath cyflwr, ac roedd gobaith ar goll yn llwyr.” (darllen mwy)

“Teimlad o ddiffyg egni a blinder, diffyg awydd a diamynedd tuag at bawb a phopeth, a gwaeth na dim, dim awydd o gwbl i adael y tŷ nac i weld neb. Es at y meddyg yn y diwedd – cam mawr a dweud y lleiaf. Eisteddais yn ei stafell, gofynnodd ‘wyt ti’n ok?’ ac agorwyd y llifddorau. Roeddwn wedi bwrw’r gwaelodion.” (darllen mwy)

 

Newyddion

Dolenni eraill

Fideos

Dynes ifanc yn rhannu ei phrofiadau o fyw gydag iselder, ac yn poeni am y gofal sydd ar gael

 

‘Ar Lan y Môr’ – Act gyntaf drama gan Aled Jones Williams, sy’n ymateb i brofiadau cleifion hen ysbyty meddwl Dinbych.

 

 

Rhannu