Iselder ôl-enedigol

olenedigol

Bydd tua un o bob pum merch yn cael problem iechyd meddwl yn ystod ei beichiogrwydd neu yn ystod y flwyddyn ar ôl rhoi genedigaeth.

Gall hon fod yn broblem iechyd meddwl newydd neu’n bwl arall o broblem iechyd meddwl rydych wedi’i chael o’r blaen. Gelwir y rhain yn broblemau iechyd meddwl amenedigol.

Mae llawer o bobl yn ymwybodol o iselder ôl-enedigol, ond mae’n llai hysbys y gallwch gael iselder, yn ogystal â gorbryder, yn ystod beichiogrwydd hefyd. Mewn gwirionedd, mae’n gyffredin cael iselder a gorbryder ar yr un pryd.

Y ddau brif fath o broblem iechyd meddwl y mae rhieni weithiau yn eu profi yn dilyn genedigaeth plentyn yw iselder ôl-enedigol a seicosis ôl-enedigol.

Mae iselder ôl-enedigol, a adnabyddir hefyd fel iselder ‘post partum’, yn effeithio ar rwng 8 a 15% o fenywod. Nid yw iselder ôl-enedigol yr un peth â’r ‘baby blues’ sy’n gyffredin iawn, ond yn para am ychydig o ddyddiau yn unig.

Mae iselder ar ôl geni’n medru digwydd ar unrhyw adeg o fewn y flwyddyn gyntaf wedi geni’r plentyn. Mae’n bosib i’r ferch ddioddef nifer o symptomau megis tristwch, diffyg egni, trafferth canolbwyntio, pryder a theimladau o euogrwydd a diffyg gwerth. Y gwahaniaeth rhwng iselder ar ôl geni a’r felan yw bod iselder ar ôl geni yn aml yn effeithio ar les y ferch, ac mae’n ei chadw rhag gweithredu’n effeithiol am gyfnodau hir o amser. Mae iselder ar ôl geni yn galw am driniaeth gan feddyg. Mae cwnsela, grwpiau cymorth a meddyginiaethau’n medru bod o gymorth.

Mae seicosis ôl-enedigol yn ddiagnosis difrifol, ond prin, sy’n codi mewn tua un o bob 1,000 o enedigaethau. Mae’n debygol y byddwch yn cael cymysgedd o iselder, mania a seicosis.


Rhagor o wybodaeth


Myfyrdodau

“Roedd ‘na anhrefn, ro’n i’n casáu bod yng nghanol pobol, a do’n i’n sicr ddim yn teimlo fel mod i’n llwyddo mewn unrhyw ffordd. Ddim yn llwyddo i fod yn fam, ddim yn llwyddo i fod yn wraig, ddim yn llwyddo yn fy nyletswyddau i ofalu ar ôl y merched, ddim yn cyrraedd unman ar amser, methu bwydo’r babi, methu cadw’r tŷ yn lân, methu cael swper ar y bwrdd… ac roedd y rhestr yn ddiddiwedd. Ro’n i’n teimlo’n fethiant llwyr.” (darllen mwy)


Newyddion


Dolenni eraill

Rhannu