500,000 o Gymry hŷn yn teimlo’n unig : BBC Cymru Fyw

Unigrwydd _99097291__82165993_lonely3a theimlo’n ynysig yw rhai o’r materion mwyaf arwyddocaol sydd yn wynebu pobl hŷn yng Nghymru, yn ôl grŵp o Aelodau Cynulliad.

Mae’r Pwyllgor Iechyd, Gofal Cymdeithasol a Chwaraeon y Cynulliad wedi galw ar Lywodraeth Cymru i gyhoeddi eu cynigion er mwyn taclo’r mater cyn 2019, fel maen nhw’n bwriadu gwneud.

Mae gan Gymru gyfran uwch o bobl hŷn nag unrhyw ran arall o’r DU ac mae hanner miliwn o bobl yng Nghymru yn dweud eu bod yn teimlo yn unig yn aml neu drwy’r adeg.

Roedd y dystiolaeth gafodd y pwyllgor yn dangos bod teimlo’n unig yn gallu effeithio ar nifer o bobl o bob oed, ac nad yw hi’n broblem yn unig i bobl hŷn. Fe ddywedodd arbenigwyr meddygol fod unigrwydd nid dim ond yn ymwneud â maint y cylch o bobl rydych yn cymdeithasu â nhw.


Rhannu

Diffyg diagnosis achosion PTSD ôl-eni : BBC Cymru Fyw

_99072426_e5314636-7197-46e4-80cf-1570d992482eDydy cannoedd o famau yng Nghymru sy’n dioddef o salwch meddwl ar ôl rhoi genedigaeth ddim yn cael y diagnosis cywir, medd arbenigwyr.

Mae menywod sy’n profi genedigaeth drawmatig mewn perygl o ddatblygu anhwylder PTSD, sy’n arwain at symtomau fel ôl-fflachiadau a gorbryder.

Mae’r Gymdeithas Trawma Geni yn amcangyfrif bod 1,000 o fenywod y flwyddyn yng Nghymru’n datblygu PTSD wedi genedigaeth.

Ond dim ond 22 achos gafodd eu cofnodi gan ddau fwrdd iechyd y llynedd. Wnaeth eraill ddim darparu ffigyrau yn dilyn cais rhyddid gwybodaeth gan raglen BBC Wales Live. A dydy’r ffigyrau ddim yn cynnwys tadau sy’n dioddef o’r un anhwylder wrth fod yn dyst i enedigaeth drawmatig.

Yn ôl arbenigwyr, dim ond crafu’r wyneb mae’r ffigyrau, gan ddweud bod bydwragedd, meddygon teulu ac ymwelwyr iechyd yn aml yn methu ag adnabod yr anhwylder, neu’n rhoi cam ddiagnosis.

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw

Rhannu

Hunanladdiadau: ‘O leiaf un yr wythnos’ : BBC Cymru Fyw

_95453931_dafydd_dafis-3Mae crwner gogledd orllewin Cymru wedi dweud ei fod yn delio gyda o leiaf un achos o hunanladdiad yr wythnos gyda phob un ohonynt yn ddynion.

Fe wnaeth y crwner Dewi Pritchard-Jones y sylwadau yn ystod cwest i farwolaeth yr actor a’r canwr Dafydd Dafis ym mis Mehefin. Cafodd ei gorff ei ddarganfod ym Mhorthaethwy ym mis Ebrill eleni. Y gred yw ei fod wedi lladd ei hun. Roedd yn 58 oed.

Ar raglen Y Byd ar Bedwar mae ei frawd a’i ffrind yn siarad am yr iselder yr oedd yn dioddef ohono ers blynyddoedd.

Hunanladdiad yw’r achos mwyaf cyffredin o farwolaeth ymhlith dynion o dan 45 oed ym Mhrydain ac yng Nghymru dynion 30-34 oed sydd fwyaf tebygol o ladd eu hunain. Yn 2016 fe gafodd elusen y Samariaid 5.7m o alwadau, sy’n gynnydd o 300,000 ers 2015.

Dywedodd brawd Dafydd Dafis, Rhys Davies, ei fod wedi ei synnu pan gafodd wybod bod y crwner yn delio gyda achosion o hunanladdiadau mor gyson.


Rhannu

Mwy yn mynd i’r ysbyty dan y Ddeddf Iechyd Meddwl : BBC Cymru Fyw

dfsdfsdfsdfdsfMae angen rhoi mwy o gymorth i bobl â phroblemau iechyd meddwl cyn iddyn nhw orfod cael eu hanfon i ysbyty meddwl, yn ôl elusen.

Daw hynny wedi i ffigyrau sydd wedi dod i law rhaglen Post Cyntaf BBC Radio Cymru ddangos cynnydd o 16% yn nifer y cleifion sydd yn mynd i’r ysbyty dan y Ddeddf Iechyd Meddwl yng Nghymru. Yn 2010/11 cafodd 1,719 o bobl eu derbyn i’r ysbyty, ac erbyn 2015/16 roedd y ffigwr wedi codi i 2,001.

Dywedodd elusen Mind Cymru bod y nifer cynyddol oedd yn mynd i’r ysbyty dan y ddeddf “yn rhywbeth eithaf difrifol.”

“Dwi’n meddwl bod angen meddwl yn galed iawn pam bod hyn yn digwydd,” meddai Sara Moseley, cyfarwyddwr Mind Cymru. “Mae’n arwydd nad ydyn nhw’n cael yr help maen nhw angen ddigon cynnar, a hefyd yn arwydd bod gwlâu wedi cau – ond ar yr un pryd dydy’r ddarpariaeth amgen ddim ar gael iddyn nhw.”

Darllen rhagor : BBC Cymru Fyw

Rhannu

Iechyd meddwl plant: ‘Angen gwneud mwy’ : BBC Cymru Fyw

_98860016_8912758a-c165-4063-a5e6-07ff5a08c64dNid yw’r gwahanol asiantaethau sy’n ceisio mynd i’r afael â phroblemau iechyd meddwl ymysg plant yng Nghymru “wedi cyffwrdd â wyneb y problemau” yn ôl Comisiynydd Plant Cymru.

Dywedodd Yr Athro Sally Holland, er ei bod hefyd yn derbyn fod peth cynnydd, fod yna “dipyn o ffordd i fynd eto cyn y byddwn yn cyrraedd y nod.”

Daeth ei sylwadau wrth Bwyllgor Plant a Phobl Ifanc y cynulliad dderbyn tystiolaeth ar wasanaethau iechyd emosiynol a meddyliol plant a phobl ifanc.

Dywedodd yr Athro Holland bod cynnydd wedi cael ei wneud wrth geisio gwella mynediad i wasanaethau arbenigol i blant, gyda thargedau ar gyfer amseroedd aros “uchelgeisiol” bellach ar waith.

Ond ychwanegodd Yr Athro Holland “nad yw’r holl asiantaethau sy’n gyfrifol am hyn, wedi llwyddo i ddiwygio’r gwaith o atal cyflyrau o’r fath drwy ymyrraeth gynnar.”


Rhannu

Ymgyrch newydd #GallwnaGwnawn : Amser i Newid Cymru

gallwn a gwnawn 3
Amser i Newid Cymru

Mae #GallwnAGwnawn yn ymgyrch iechyd meddwl i bobl ifanc sy’n geisio newid agweddau at iechyd meddwl a chreu mudiad sy’n dod â phawb ynghyd mewn ymdrech i roi diwedd ar stigma a gwahaniaethu.

Fel cenhedlaeth y dyfodol, mae gan bobl ifanc rym i newid agweddau a rhoi diwedd ar wahaniaethu yn erbyn pobl sy’n cael trafferth â’u hiechyd meddwl.

Mae problemau iechyd meddwl yn fwy cyffredin na’r hyn mae pobl yn eu sylweddoli. Bydd problemau iechyd meddwl yn effeithio ar un ym mhob 10 person ifanc – sef tri pherson mewn dosbarth cyffredin. Mae’r effeithiau mor real â thorri braich, er nad oes sling na phlaster i’w dangos. Mae’r cywilydd a’r cyfrinachedd ynghylch iechyd meddwl nid yn unig yn ei gwneud hi’n anoddach siarad amdano ond gall ein harwain ni i allgau eraill, gwneud rhagdybiaethau a thrin pobl mewn ffyrdd negyddol.

Ar y llaw arall, gall siarad amdano’n agored ddileu’r tabŵ o rywbeth sy’n effeithio arnom ni i gyd.

Parhau i ddarllen

Rhannu

‘Tabŵ diwylliannol’ am iechyd meddwl mewn cymunedau BME : BBC

_98767335_asha
Asha Iqbal

Mae pobl dduon a lleiafrifoedd ethnig (BME) yn cuddio problemau iechyd meddwl oherwydd stigma diwylliannol.

Mae elusennau wedi dweud bod disgwyliadau ar sut y dylid ymddwyn ac anrhydedd teuluol yn atal rhai menywod rhag siarad yn onest.

Mae ffigyrau’n dangos bod pobl Brydeinig gwyn yn cael mwy o gymorth, tra bod menywod BME yn fwy tebygol o gael salwch meddwl.

Dywedodd yr ymgyrchydd Asha Iqbal bod ofnau ynghylch cywilyddio ei theulu a pheidio â bod “y wraig berffaith” wedi gwaethygu ei gorbryder.

Dywedodd Asha Iqbal, a ddechreuodd dioddef o orbryder yn 10 oed, bod tyfu fyny fel menyw Asiaidd wedi dod â disgwyliadau diwylliannol.

“Mae’n rhaid i chi gyflwyno eich hun mewn ffordd benodol er mwyn i chi fod yn addas i rywun eich priodi chi. Dydych chi ddim eisiau agor eich calon rhag ofn y bydd hynny yn difetha eich enw da ar sut ydych chi’n cyflwyno’ch hun – does neb eisiau gwraig ansefydlog.”


Rhannu

Argyfwng iechyd meddwl: yr heddlu yn achub menyw yn y Trallwng : BBC

_98760004_18155886_10154311899196946_6109691431171044972_o-2Mae heddlu ar draws y DU wedi gweld cynnydd o 40% yn y galwadau i helpu pobl sydd mewn argyfwng iechyd meddwl dros y pum mlynedd diwethaf, yn ôl y Prif Gwnstabl Mark Collins.

Roedd Georgia Lawson, sy’n 25 oed o’r Trallwng ym Mhowys, yn un o’r rhai a wnaeth ddibynnu ar yr heddlu pan oedd hi’n teimlo’n hunanladdol. Nawr, mae hi eisiau canolfannau arbenigol i helpu pobl sydd mewn sefyllfaoedd tebyg.

Darllenwch ei hanes ar wefan y BBC (Saesneg yn unig)


 

Rhannu

Annog teithwyr i helpu atal hunanladdiadau drwy sgwrsio : BBC

Small Talk Saves LivesMae’r erthygl hon yn trafod hunanladdiad. Os oes angen cymorth arnoch, cysylltwch â’r Samariaid.

Fel rhan o ymgyrch i atal hunanladdiad, caiff teithwyr eu hannog i gamu i mewn os ydynt yn gweld pobl fregus ger traciau rheilffyrdd.

Mae Network Rail, British Transport Police (BTP) a’r Samariaid yn gobeithio bydd yr ymgyrch yn rhoi hyder i deithwyr i ymyrryd petai angen.

Dywed y Samariaid y gallai rhywbeth syml fel gofyn cwestiwn dorri’r cylch o feddyliau am hunanladdiad. Maent yn awgrymu gofyn cwestiynau fel, ‘Mae’n noswaith gynnes, on’d yw hi?’ a ‘Ydych chi angen help?’ Mae gofyn beth yw enw rhywun neu gyflwyno eich hun hefyd yn ffordd o ddechrau sgwrs.


Rhannu

Neil McEvoy: “Mae angen trafod hunanladdiad ymysg dynion” : Golwg360

galwad-am-help-hunanladdiad-afiechyd-meddwl-llun-CC0-640x426

Mae angen siarad am hunanladdiad ymysg dynion yn ôl Aelod Cynulliad sy’n trefnu digwyddiad yn y Senedd ddydd Gwener (Tachwedd 17) i drafod y pwnc.

“Mae yna lawer o bethau sydd angen siarad amdanyn nhw a dw i’n meddwl y bydd y digwyddiad yn helpu pobol i wneud hynny.” meddai Neil McEvoy.

“Mae e’n dabŵ, dyw pobol ddim yn siarad amdano. Mae yna stereoteipiau rhywiaethol bod rhaid i chi “ymddwyn fel dyn” a delio â phob dim, felly mae dynion yn dueddol o beidio siarad am bethau wedyn.”

Hunanladdiad yw prif achos marwolaethau dynion rhwng 20 a 34 oed ac mae Neil McEvoy yn dweud ei fod am weld mwy o gymorth ar gael sydd wedi’i deilwra ar eu cyfer.

Rhannu